Project Artichoke της CIA: Έλεγχος μυαλού μέσω εμβολίων και… αναψυκτικών

Μυστικά έγγραφα αποκαλύπτουν πειράματα ψυχολογικού ελέγχου σε κρατούμενους και ανυποψίαστους πολίτες

Τον Φεβρουάριο του 2026, ένα παλιό έγγραφο της CIA, που είχε αποχαρακτηριστεί ήδη από το 1983, αλλά ξαναμπήκε στο προσκήνιο όταν προστέθηκε εκ νέου στο Reading Room της υπηρεσίας το 2025, προκάλεσε σάλο στα social media και σε ενημερωτικά sites. Άρθρο της Daily Mail, με σχεδόν αποκαλυπτικό τίτλο, ισχυριζόταν ότι η CIA σχεδίαζε να χειραγωγήσει τον ανθρώπινο νου μέσω κρυφής χορήγησης ουσιών, ακόμη και με εμβόλια. Ας δούμε τι ακριβώς λέει η ιστορία πίσω από το Project Artichoke, χωρίς υπερβολές και με βάση τα γνωστά ντοκουμέντα.

Η αφετηρία: Ο φόβος του «brainwashing» στον Ψυχρό Πόλεμο

Στις αρχές της δεκαετίας του 1950, οι ΗΠΑ είχαν πανικοβληθεί από αναφορές ότι Κινέζοι και Σοβιετικοί κατάφερναν να κάνουν «πλύση εγκεφάλου» σε Αμερικανούς αιχμαλώτους πολέμου στον πόλεμο της Κορέας. Οι αιχμάλωτοι επέστρεφαν και δήλωναν δημόσια ότι ο καπιταλισμός είναι κακός και ο κομμουνισμός σωστός – κάτι που φαινόταν αδιανόητο χωρίς κάποια μορφή χημικού ή ψυχολογικού ελέγχου.

Έτσι, το 1951 η CIA ξεκίνησε επίσημα το Project Artichoke (αρχικά είχε ξεκινήσει ως Project Bluebird το 1950). Ο κωδικός «Artichoke» αναφερόταν σε «ειδικές μεθόδους και τεχνικές ανάκρισης».

Οι στόχοι του προγράμματος

Σύμφωνα με τα αποχαρακτηρισμένα έγγραφα, οι βασικοί στόχοι ήταν:

• Να βρεθούν ουσίες που μπορούν να χρησιμοποιηθούν άμεσα, π.χ., sodium amytal και sodium pentothal
• Να δημιουργηθούν ενώσεις μακράς δράσης που προκαλούν αγχώδεις καταστάσεις (νευρικότητα, ένταση) ή καταθλιπτικές (απόγνωση, απάθεια, λήθαργος)
• Να διερευνηθεί αν ένα άτομο μπορεί να αναγκαστεί να κάνει πράξεις «ενάντια στη θέλησή του», ακόμη και εγκληματικές (π.χ. απόπειρα δολοφονίας), χωρίς να θυμάται μετά τι έκανε
• Να συνδυαστούν χημικές, ψυχολογικές και περιβαλλοντικές μέθοδοι (ύπνωση, απομόνωση, στέρηση αισθήσεων, έλλειψη οξυγόνου, χρήση αερίων)

Πώς σκέφτονταν να χορηγούν τις ουσίες κρυφά

Το έγγραφο «Suggested Fields for Special Research Relative Artichoke» (συζητήθηκε πολύ το 2025–2026) προτείνει ρητά χορήγηση ουσιών μέσω:

• Τροφής
• Νερού
• Αναψυκτικών (αναφέρεται χαρακτηριστικά η Coca-Cola)
• Μπίρας ή ποτού
• Τσιγάρων
• Ιατρικών διαδικασιών (ενέσεις, εμβόλια κ.λπ.)

Η ιδέα ήταν να γίνει η χορήγηση «απαρατήρητη» και δύσκολα εντοπίσιμη.

Ποιοι ήταν τα «πειραματόζωα»;

Όπως και στα μεταγενέστερα προγράμματα, χρησιμοποιήθηκαν ευάλωτες ομάδες χωρίς ενημερωμένη συναίνεση:

• Κρατούμενοι
• Στρατιωτικοί
• Ψυχιατρικοί ασθενείς
• Ξένοι ύποπτοι (σε ορισμένες περιπτώσεις αναφέρονται «Ρώσοι πράκτορες» με διπλή ταυτότητα)

Η σύνδεση με το MKUltra

Το Artichoke δεν κράτησε πολύ ως ξεχωριστό πρόγραμμα. Το 1953 εξελίχθηκε και απορροφήθηκε στο μεγαλύτερο MKUltra, που συνεχίστηκε μέχρι τις αρχές της δεκαετίας του 1970 και έγινε γνωστό μετά τις ακροάσεις της Επιτροπής Church (1975–1976). Στο MKUltra δοκιμάστηκαν μαζικά LSD, μεσκαλίνη, ηλεκτροσόκ και ύπνωση, συχνά σε ανυποψίαστους Αμερικανούς πολίτες.

Πολλά έγγραφα του MKUltra καταστράφηκαν το 1973 με εντολή του τότε διευθυντή Richard Helms, γι’ αυτό γνωρίζουμε πολύ λιγότερα από όσα θα θέλαμε.

Τι λέει το έγγραφο που «ξαναβγήκε» το 2025;

Πρόκειται για επτά σελίδες προτάσεων έρευνας, όχι για αποδείξεις μαζικής χορήγησης ουσιών σε εμβόλια ή στον πληθυσμό. Περιγράφει θεωρητικές δυνατότητες και προτείνει συνεργασία με το Army Chemical Warfare Service. Δεν υπάρχει απόδειξη ότι οι πιο ακραίες ιδέες υλοποιήθηκαν σε μεγάλη κλίμακα.

Συμπέρασμα

Το Project Artichoke αποτελεί ένα από τα πιο σκοτεινά κεφάλαια της ιστορίας της CIA: μια εποχή όπου ο φόβος του Ψυχρού Πολέμου οδήγησε σε πειράματα χωρίς ηθικά όρια, παραβιάζοντας βασικές αρχές ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Δεν ήταν, όπως ισχυρίστηκαν ορισμένοι τίτλοι, «χειραγώγηση ολόκληρου του πληθυσμού μέσω εμβολίων». Ήταν όμως ένα πρόγραμμα που μελετούσε τρόπους κρυφής χημικής και ψυχολογικής επιρροής σε ανθρώπους – συχνά χωρίς τη θέλησή τους.

Η υπόθεση παραμένει επίκαιρη, δείχνοντας πόσο εύκολα η «εθνική ασφάλεια» μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως δικαιολογία για παραβιάσεις. Τα αποχαρακτηρισμένα έγγραφα είναι διαθέσιμα στο site της CIA – όποιος θέλει μπορεί να τα διαβάσει και να βγάλει τα δικά του συμπεράσματα.

Πηγές: Αποχαρακτηρισμένα έγγραφα CIA Reading Room, Wikipedia (Project Artichoke), National Security Archive, ρεπορτάζ 1970s–2020s.

newsbreak.gr